Günümüzde ekranlar hayatın doğal bir parçası hâline geldi. Televizyon, tablet, telefon ve bilgisayarlar hem eğlence hem de eğitim aracı olarak kullanılıyor. Ancak kontrolsüz ekran süresi; dikkat dağınıklığı, uyku bozuklukları, konuşma gecikmesi, sosyal beceri zayıflığı gibi birçok probleme yol açabiliyor. Bu nedenle ekran kullanımının yaşa uygun şekilde sınırlandırılması büyük önem taşıyor.

Peki uzmanlar farklı yaş grupları için ne kadar ekran süresi öneriyor?

0–2 Yaş: Mümkünse Hiç Ekran Yok

Bu yaş aralığı çocuğun beyin gelişimi için en kritik dönemdir. Ekran yerine:

• Yüz yüze iletişim
• Dokunsal oyunlar
• Sesli kitaplar
• Serbest keşif

gibi aktiviteler önerilir.
Sadece görüntülü aile görüşmeleri kısa süreli ve kontrollü olabilir.

2–5 Yaş: Günde En Fazla 1 Saat

Bu dönemde ekran, tamamen yasak olmak zorunda değildir ancak içerik seçimi ve ebeveyn eşliği çok önemlidir.

Dikkat edilmesi gerekenler:

• Eğitim içerikli programlar tercih edilmeli
• Reklam ve hızlı sahneli videolar azaltılmalı
• Ekran karşısında yemek yeme alışkanlığı oluşturulmamalı

6–12 Yaş: Günde 1–2 Saat Arası

Okul başladığı için çocuk daha fazla dijital içerikle karşılaşır. Burada denge kurmak önemlidir.

Öneriler:

• Ekran süresi oyun, dizi, YouTube gibi eğlence amaçlı içerikler için sınırlanmalı
• Ödev ve ders için kullanılan ekran süresi ayrıca düşünülmeli
• Odanın içinde televizyon/tablet bulunmamalı

13+ Yaş: 2 Saat Kontrolsüz Geçmemeli

Ergenlik döneminde sosyal medya kullanımı artar. Bu dönemde:

• Ekran süresi sınırı 2 saati aşmamalı
• Aile filtreleri aktif olmalı
• Sosyal medya bağımlılığı belirtileri takip edilmeli
• Telefon yatak odasına sokulmamalı, özellikle uyku öncesi ekran kullanımına dikkat edilmeli

Ekran Süresini Sağlıklı Yönetmek İçin Öneriler

• Evde “ekransız saatler” belirleyin.
• Ekran süresi bir ödül ya da ceza olarak kullanılmamalı.
• Çocuk model alır: Ebeveyn ekran kullanımını da dengede tutmalı.
• Açık havada oyun ve fiziksel aktiviteleri günlük rutine ekleyin.